Foomka Waalidiinta & Mas'uuliyiinta
Foomka Xirfadlayaasha
Foomka Saaxiibada & Qoyska
Ilmo Soo Gudbirefer arrow

Su'aalaha badanaa la isweydiiyo ee ku Saabsan Koritaanka Ilmaha

Waxaan maqalnaa su'aalo badan oo ka imanaya waalidiinta iyo daryeelayaasha oo ku saabsan xirfadaha ay dhallaanku baranayaan 18-ka bilood ee ugu horreeya.
 
Maalin kasta, dhallaanku waxay u muuqdaan inay bartaan xirfado cusub oo ay wax badan ka ogaadaan adduunka ku wareegsan. Waa wax lagu farxo in la arko inay korayaan, waalidiin badana waxay rabaan inay ogaadaan waxa laga filayo.
 
Su'aalahan badanaa la isweydiiyo, waxaad ka heli doontaa jawaabaha su'aalaha waalidiin badan iyo daryeelayaashu ay qabaan ee ku saabsan mawduucyada laga bilaabo qosolka koowaad ilaa iyo gacan haadinta macasalaamada.

Afeef: Waxa jira waxyaabo badan oo kala duwan oo saameeya horumarka ilmaha, oo ay ku jiraan waxyaabaha ay bulshada iyo qoysku aaminsan yihiin. Help Me Grow Minnesota iyo hawlwadaagyadeeda waxay ka shaqeynayaan sidii ay wax uga qaban lahaayeen sida talaabooyinka  horumarka ee bogaan internetka ay uga tarjumayaan qiyamka iyo dhaqamada bulshooyinka kala duwan ee Minnesota.

Dhaqdhaqaaqa - Jirka Koriinka muruqyada

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan inay istaagaan?

Caruur badan ayaa bilaaba inay istaagaan inta u dhaxaysa 9 iyo 12 bilood jir marka ay yihiin. Kahor inta uusan ilmuhu iskood isu taagin, waxay inta badan cuskadaan shay si ay u istaagaan iyagoo qabsanaya alaabta guriga si ay ugu kaalmeystaan istaagga. Sidoo kale, waxa laga yaabaa inay bilaabaan inay qaadaan tillaabooyin iyaga oo qabsanaya alaabta guriga. Xaqiiji si aad u hubiso in alaabta gurigu ay adag tahay oo aanay dhacaynin. Adkee wixii alaabta guriga ah ee dhici karta ee khatar soo dhicitaan ah keeni kara.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku sacabka tumaan?

Carruur badan ayaa sacabka tuma ilaa marka ay 9 bilood jiraan. Waxaa laga yaabaa inay u sacbiyaan sababtoo ah way faraxsanyihiin, sababtoo ah waxay arkaan qof kale oo sacabinaya, ama sababtoo ah way awoodaan oo kaliya. Sacab tumistu waxay u baahantahay iskudubarid badan. Ciyaaraha sida pat-a-cake ama si tartiib ah gacanta ugu taabashada ilmahaaga ayaa waxay ka caawin kartaa inay bartaan xirfadan.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan in ay jiifka ka soo fariistaan?

Carruur badan ayaa fadhiista iyaga oo wax yar la caawinayo ilaa 6 bilood jir marka ay yihiin. Inta badan, ilmuhu way awoodaan in ay meel fadhiistaan keligood inta u dhaxaysa 9 iyo 12 bilood. Marka ilmahaagu bilaabo inuu keligii fadhiisto, waxaad ka caawin kartaa in uu isku dheeli tiro adiga oo barkin ku kor taagaya.

Khayraad la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan inay ku ciyaaraan alaabta carruurtu ku ciyaarto?

Waxaa jira da' aad u kala duwan oo dhallaanku ku bilaabaan inay ku ciyaaraan alaabta carruurtu ku ciyaarto. Carruurtu waxay inta badan ku raaxaystaan inay eegaan alaabada ciyaaraha midabada leh, ee xiisaha leh laga bilaabo dhalashada, ka hor intaanay awoodin inay ku ciyaaraan iyaga kaligood. Carruur badan ayaa awoodi doona in ay ku dhegaan boombalaha ciyaarta si ay ugu ciyaaraan oo ay u ruxaan, si ay u sahamiyaan ama ugu soo dhoweeyaan afkooda qiyaastii marka ay 3 ama 4 bilood jiraan. Waxaad isku dayi kartaa inay laacaan boombalo ama waxaad gacmahooda ugu dhiibi kartaa si ay u qabtaan. Qiyaastii 6 bilood marka ay jiraan, carruurtu waxay bilaabi doonaan inay laacaan alaabta ay ku ciyaaraan keligood. Buste dhulka loo dhigay ayaa waxay u noqon kartaa jawi badbaado leh si ay u sahamiyaan alaabta ay ku ciyaaraan ee ku hareeraysan.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay Caruurtu talaabaqaadaan

Carruur badan ayaa bilaaba inay jaanqaadaan marka ay bartaan in ay istaagaan, inta u dhaxaysa 9 bilood iyo 12 bilood. Jaanqaadku waa marka ilmuhu bilaabo inuu qaado tillaabooyin marka uu qabsado shay sida sariir, miiska qaxwaha ama alaabta kale ee guriga. Marka ilmahaagu bilaabo inuu istaago, waxaad dhigi kartaa meel u dhow alaabta guriga ee adag si ay uga caawiso inay si badbaado leh ugu sara kacaan. Alaabta la riixo ee ay ku ciyaaraan sida kuwa lagu lugeeyo ayaa sidoo kale ka caawin kara inay dhisaan dheelitirkooda.

Ilaha la xiriira:

Hadalka - Xiriirka iyo Dhisidda Luqadda

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan inay qoslaan?

Caruur badan ayaa bilaaba qosolka iyo dhoola cadeynta agagaarka 4 bilood marka ay jiraan, waxayna bilaabaan inay kuu dhoola cadeeyaan markay 2 bilood jiraan. Isha ku hay si aad u aragto waxa ka farxiya dhallaankaaga, oo ku celi dhawaaqyada ama dhaqdhaqaaqyada ka qosliya. La qosol ilmahaaga si aad ula qaybsato xaalada wakhtiga la joogo.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku magacooda aqoonsadaan?

Caruur badan ayaa magacooda aqoonsada agagaarka 6 bilood jir marka ay yihiin. Isticmaal magaca ilmahaaga marka aad wax la samaynayso isaga/iyada, sida "Aabo iyo [magaca ilmaha] ayaa waxay u baxayaan in ay soo lugeeyaan," ama "Hooyo iyo [magaca ilmaha] ayaa waxay akhriyi doonaan buug." Tani waxay ka caawinaysaa ilmahaaga inuu barto cidda ay yihiin iyo magacyada dadka ku hareeraysan.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan hadaaqa?

Carruurtu waxay bilaabaan inay hadaaqaan ilaa 1 bil jiraan. Tani waa qaar ka mid ah la hadalka ugu horeeyay ee ilmahaagu kula yeesho. Haddii ilmahaagu dhawaaq sameeyo, ku celi codka si ciyaaraysan. Sug in ay ka jawaabaan, ka dibna ku celi mar kale. Waxaad sidoo kale u jawaabi kartaa dhawaaqa ilmahaaga adiga oo la hadlaya oo u heesaya. Marna la hadalka ilmahaagu xad dhaaf ma noqdo.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku macagsalaama gacan haadinayaan?

Carruur badan ayaa macsalaamada gacan haadinta sameyn doona qiyaastii 12 bilood jiraan. Horay iyo gadaal u gacan haadintu waxay noqon kartaa ciyaar xiiso leh oo aad la ciyaarto ilmahaaga. Dheh "Wave bye bye" ("Macasalaama ii gacan haadi") adiga oo gacan haadinaya si aad ilmahaaga uga caawiso dhisidda xirfadahooda wadahadalka.

 Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku dhahaan dada (aabo)?

Carruur badan ayaa dhahda "dada"  ("aabo") qiyaastii 12 bilood jiraan. Waxa laga yaabaa in ilmahaagu bilaabo inuu yiraahdo sida "dadada," "mamama" iyo "baba" agagaarka 9 bilood jir marka ay yihiin. Marka ilmahaagu sameeyo dhawaaqyadan, u jawaab. Waxaad ka daba dhihi kartaa dhawaaqyada oo aad sidoo kale u odhan kartaa ereyga si cad, sida "Dadada, waa  Dada ("aabo")."

Khayraad la xiriira:

 

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan inay dhahaan mamam (hooyo)?

Caruur badan ayaa bilaaba inay dhahaan "mama" ilaa marka ay 12 bilood jiraan. Waxa laga yaabaa in ilmahaagu bilaabo inuu yiraahdo sida "mamama"dadada", "mamama" iyo "bababa" agagaarka 9 bilood jir. Marka ilmahaagu sameeyo dhawaaqyadan, u jawaab. Waxaad ka daba dhihi kartaa dhawaaqyada oo aad sidoo kale u odhan kartaa ereyga si cad, sida "Mamama, waa waa Mama ("Hooyo")."

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan inay wax tilmaamaan/farta ku fiiqaan?

Dhallaanku waxay bilaabaan inay wax tilmaamaan ilaa 9 bilood jir. Laga bilaabo 12 ilaa 18 bilood, waxay bilaabi doonaan inay farta ku fiiqaan inay wax ku tusaan, in ay farta ku fiiqaan waxyaalaha ay rabaan, ama farta ku fiiqaan si ay dareenkaaga u soo jiitaan. Marka dhallaankaaga wax farta ku tilmaamo, fiiri jihada oo ka hadal waxa aad aragto ama waxay rabaan.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan aburinta hadaaqa (blowing raspberries)?

Dhallaanku waxay bilaabaan aburinta hadaaqa marka ay gaaraan 4 ama 5 bilood. Inta badan dhallaanku waxay aburinta hadaaqa bilaabaan marka ay 6 bilood jiraan. Waxay u ekaan karaan wax madadaalo iyo ciyaar ah, laakiin aburinta hadaaqu waa qayb ka mid ah sida ilmuhu u hadlo. Waxaad ka daba oran kartaa aburinta hadaaqa si aad u aragto haddii ilmahaagu qoslo ama ku jawaabo aburinta hadaaqa oo uu sameeyo isagu.

Ilaha la xiriira:

 

Isdhexgalka - Kobcinta Horumarka Bulshaynta iyo Dareenka

Goorma ayay dhallaanku bartaan in ay indhaha kaa fiiriyaan?

Dhallaanku waxay indhaha ka fiirin karaan qofka horaanta noloshooda, iyagoo ka yar 6 toddobaad. Badanaa waxay bilaabaan in ay raacraacaan dhaqdhaqaaqa ka dib markay 3 bilood jiraan. Inaad fiiriso oo aad la hadasho ilmahaaga marka aad quudinayso ayaa ah hab wanaagsan oo lagu dhiirigaliyo xiriirka in indhaha la iska fiiriyo. La xiriir dhakhtarka ilmahaaga haddii ilmahaagu aanu indhaha kaa fiirinaynin marka uu gaaro 3 bilood.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan inay muujiyaan kalgacal?

Dhallaan badan ayaa dareema xirrir ay la leeyihiin waalidkood ama daryeelayaashooda laga bilaabo dhalashada. Waxay xiiseeyaan wajiyada marka ay dhashaan. Carruur badan ayaa billaaba inay u dhoola cadeeyaan dadka agagaarka 3 bilood ku dhowaad, waxayna qoslaan iyagoo ka jawaabaya waxaad samaynayso agagaarka 4 bilood. Ka jawaabista baahiyaha ilmahaaga, koolkoolinta, la hadalka iyo ciyaartu waa dhammaan siyaabaha lagu muujiyo kalgacal iyo dhisidda cilaaqaadka.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan inay koolkooliyaan?

Dhallaanku waxay bilaabaan inay hab siiyaan oo ay muujiyaan kalgacal horraanta 6 bilood. Caruur badan ayaa bilaabay inay muujiyaan inay ku raaxaystaan laabta ku qabashada iyo habsiinta qiyaastii marka ay 3 bilood jiraan. Si tartiib ah u qabo, hoosta u geli, laabta ku qabo ilmahaaga maalinta oo dhan markaad quudinayso, marka aad u labisayso oo la ciyaarayso. Tani waxay ka caawinaysaa inay cilaaqaad kula yeeshaan oo ay bartaan sida loo muujiyo jacaylka.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan inay xusuustaan wejiyada?

Dhallaanku waxay bilaabaan inay xusuustaan wejiyada ay garanayaan marka ay 6 bilood jirsadaan. Waxaa kale oo ay bilaabaan inay fahmaan haddii qofku uu yahay qof ayna aqoonin. Markay da'doodu ku dhowdahay 9 bilood, waxaa laga yaabaa inay bilaabaan inay ka xishoodaan dadka aysan isgaranaynin. U fiirso dareen celinta ilmahaaga marka uu arko wajiyo uu yaqaano iyo kuwa ku cusub. U xaqiiji adiga ama qof kale oo ay garanayaan in ay u dhowyihiin haddii ay u muuqdaan in ay cabsanayaan.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku dhoola caddeeyaan?

Dhallaanku caadi ahaan waxay bilaabaan inay u dhoola cadeeyaan daryeelayaashooda marka ay gaaraan 2 bilood JIR.  Dhoola cadeynta qaarkeed waxay u ekaan kartaa si lama filaan ama kedis ah.  Qaar baa u ekaan kara in ilmahaagu si sax ah u garanayo waxa isaga/iyada ka farxinaya markaas.  Marka uu gaaro 4-bilood da'da, ilmahaaga aadka u ciyaara waxaa laga yaabaa inuu bilaabo inuu ku daydo dhoola cadeyntaada iyo weji macbuusidaada. Koolkooli, la hadal oo la ciyaar ilmahaaga si aad u ogeysiiso inaad ku faraxsan tahay inaad la joogto isaga/iyada. 

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku oohinta joojiyaan?

Waa muhiim inaad ka jawaabto oohinta ilmahaaga si aad u hubiso inaysan jirranayn, gaajoon ama u baahnayn beddelka xafaayadda.  Marka aad hubto saddexdaas shay, waxaad ku caawin kartaa dhallaankaaga inuu barto inuu is dejiyo adiga oo si tartiib ah afkooda u gelinaya farahooda ama suulkooda.  Marka ilmahaagu gaaro 4 bilood, waxa laga yaabaa inaad dareento in isaga/iyadu uu si fudud isu dejin karo oo ay oohinta joojin karaan marka la dejiyo.  Ku dhawaad 6 bilood jir, carruur badan ayaa iskood isugu dejin/isku aamusiin kara suulka/farta, mujuruca, boombalo jilicsan ama buste.

Ilaha la xiriira:

Fikirka - Koriinka Garashada

Goorma ayay dhallaanku jawiga nolosha la qabsadaan?

Carruurtu waxay jawiga nolosha la qabsadaan marka ay 4 bilood jiraan. Da'dan, waxay sahamiyaan adduunkooda waxayna bilaabayaan inay fahmaan sida jirkoodu u shaqeeyo. Waxay hadda fahmaan inay xakamayn karaan cagahooda, waxaana laga yaabaa inay u soo qaadaan wejigooda ama afkooda si ay u eegaan.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan inay wax laacaan?

Carruurtu waxay bilaabaan inay wax laacaan marka ay 2 bilood jiraan. Waxaad u jiifin kartaa ilmahaaga dhallaanka ah dhabarka oo waxaad ku qaban kartaa boombalo ama dawan meel madaxooda ka sarreeya si ay u laacaan. Haddi ayan wali gaari karin, ku caawi inay guulaystaan adiga oo gacmahooda u soo dhowaynaya. Marka ay jiraan 3 ama 4 bilood, waxaad dhigi kartaa alaabta lagu ciyaaro meel u dhow gacmahooda iyo cagaha si ay u laacaan marka ay ku ciyaarayaan buste dhulka saaran. Alaabta midabka leh ayaa kaa caawin karta in ay dareenkooda soo jiidato.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku bilaabaan inay qabsadaan masaasadooda?

Dhallaanku waxa laga yaabaa in ay bilaabaan in ay qabsadaan masaasadooda marka ay 6 bilood jiraan. Waxa laga yaabaa inay qaadato wakhti ka hor inta aanay baranin sida loo soo gaarsiiyo masaasada afkooda si ay u quutaan. Kahor intaanay awoodin inay qabsadaan masaasadooda, dhallaanku waxay ku qabsan karaan gacmahooda alaabta ay ku ciyaaraan oo ay u soo jiidaan afkooda, ama waxay u wareejin karaan alaabta gacanta kale.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay dhallaanku ciyaaraan peek a boo?

Carruur badan ayaa hore iyo gadaal u ciyaari doona peek-a-boo markaay jiraan agagaarka ilaa 9 bilood. Ilmahaagu waxa laga yaabaa inuu ku raaxaysto ciyaartan marka uu 2 bilood jiro, kahor inta aanu awoodin inuu dib ugu celiyaan. Peek-a-boo waxay caawisaa xirfadaha fikirka ee ilmaha marka ay ku raadinayaan, ka dibna ay ku arkaan adiga oo mar u soo baxay  adigao oo dhoola cadeynaya.

Ilaha la xiriira:

Goorma ayay carruurtu bartaan xubnaha jirka?

Carruurtu waxay inta badan farta ku fiiqi karaan waxyaalaha markay 12 bilood jiraan. Carruur badan ayaa tilmaami karta ugu yaraan hal qayb oo jirka ah markay jiraan 18 bilood. Waxaad ka caawin kartaa inay fahmaan magacyada xubnaha jirka adiga oo ka hadlaya iyaga inta lagu jiro hawl maalmeedka. Tusaale ahaan, "Hadda waxaan shaatigaaga kuu gelinaynaa gacmahaaga," "Koofiyadaadu madaxaaga ayaan saarayaa," ama "Aan gacmaha dhaqno."

Ilaha la xiriira:

Preschool Special Education

Haddii aad qabto walaac ku saabsany korriinka ilmaha oo aad u malaynayso in ilmuhu u baahan karo caawinaad dheeraad ah si uu wax u barto una koro, ha ka shakinin in aad ilmahaas soo gudbiso.

Qoyska waxa la xiriiri doona degmada dugseedka degaanka si ay u diyaariyaan baaris ama qiimayn si loo go'aamiyo in ilmahoodu u qalmo wax u qabashada dhallaanka iyo ilmahasocod-baradka ah ama adeegyada Preschool Special Education (Waxbarashada Gaarka ah ee Iskuulka Kahor).

Ilmo Soo Gudbi

Adeegyadu waa bilaash!

Iyadoo aan loo eegin:

  • Dakhliga
  • Xaaladda muhaajirnimo
All services are free regardless of income level or immigration status.
Locate services for pregnant and parenting families with young children.
phone icon You can also call 1-866-693-4769 to refer a Minnesota child.
Email helpmegrow@state.mn.us